Tại sao tuyển thêm người để scale nhưng doanh số lại tụt?

Trong buổi live bên Brand Builders hôm qua, mình có trả lời một câu hỏi thú vị:

Mình có một team nhỏ bán AMZ. Khi team chỉ có 3 người thì mọi thứ vận hành rất ổn. Nhưng khi scale lên 9-10 người thì phát sinh rất nhiều vấn đề. Doanh số thì không tăng, thậm chí còn giảm. Mình phải làm gì để quản trị team tốt hơn?

Mình tin, đây là vấn đề chung của rất nhiều anh em - đặc biệt là những anh em mới build team, thấy doanh số tăng và bắt đầu nghĩ về việc thêm người là thêm tiền.

Thực tế thì cuộc sống nó thường không màu hồng như vậy.

Những bạn gặp vấn đề như trên, đều đã dính vào một cái bẫy, gọi là bẫy tăng trưởng.

Mình cũng từng dính nên mình hiểu lắm =))

Lúc nghèo nghèo, không bán được, không có tiền thì không sao. Bán được một cái, tiền nong dư dả hơn là bắt đầu thừa giấy vẽ voi, nghĩ hết cái này đến cái kia để làm, với mục đích “mở rộng”, “scale”.

Mà nhiều thứ để làm như vậy, thì ai làm?

Rõ ràng là phải tuyển người rồi.

Mà tuyển người vào thì ai quản lý? Mình quản lý chứ ai.

Mà tuyển ồ ạt vào, nhân sự đông, chất lượng không đồng đều. Kỹ năng quản lý thì đa số ở mức trung bình yếu, nên việc nhân sự đông lên nhưng chất lượng công việc lại giảm đi là điều dễ hiểu.

Hệ quả? Người thì đông, làm thì nhiều thứ, nhưng đ cái nào tử tế cả. Đầu tư mở rộng nhưng doanh số thì không mở rộng theo, chi phí thì tháng nào cũng phải trả 1 cục như vậy.

Và thế là…lỗ.

Câu chuyện không của riêng ai :))

Vậy, làm thế nào để giảm thiểu tình trạng này?

Disclaimer: Mình rất ngu quản trị. Những cái mình nói dựa trên kinh nghiệm cá nhân mình đã trải nghiệm, và cách mình xử lý. Anh em xem tham khảo thôi nhen.

Thứ nhất, một trong những lý do anh em thường phung phí tiền bạc dưới cái mác “scale”, đơn giản là vì anh em bắt đầu dư thừa tiền bạc, dư thừa nguồn lực.

Thế nên, việc luôn tự đặt bản thân vào tình trạng thiếu thốn nguồn lực là một thói quen bạn nên duy trì - với việc đặt ra các giới hạn cho phần chi phí. Chi phí cố định tối đa được bao nhiêu tiền? Số lượng người tối đa trong năm nay là bao nhiêu? Có những việc gì mình có thể làm/tự động hóa/AI hóa mà KHÔNG cần tuyển thêm nhân sự?

Bạn sẽ ngạc nhiên vì những gì bạn và nhân sự của bạn có thể làm được trong tình trạng thiếu thốn nguồn lực. Mà khi đặt business trong tình trạng đó, tức là chi phí cố định của bạn luôn được đặt ở mức rất thấp, đồng nghĩa với rủi ro sẽ thấp đi kể cả khi market có vấn đề và doanh số của bạn đi xuống.

(Note: Mình KHÔNG có ý nói anh em không nên tuyển người. Nhưng nên tuyển có kế hoạch, và tuyển khi thực sự CẦN THIẾT. Đừng tuyển ồ ạt chỉ vì FOMO)

Thứ hai, lý do anh em phung phí tiền bạc thường là do anh em thấy những cơ hội mới. Có sản phẩm mới này ngon nè, có thị trường mới này ngon nè, team này team kia làm tiktokshop ngon quá nè, v.v…và anh em hi vọng có thể tuyển vài người về, setup để nó chạy và kiếm thêm được ít lợi nhuận.

Nhưng đã bao giờ bạn nghĩ rằng, bạn có thể dồn nguồn lực đó vào grow cho mảng HIỆN TẠI thay vì làm những mảng mới, và return on investment sẽ cao hơn nhiều so với việc bạn cứ cắm đầu đi test những thứ mới không?

Với những gì mình trải nghiệm, thì 90 - 95% trường hợp bạn dành thời gian phát triển, tối ưu mảng hiện tại sẽ ngon hơn nhiều. Đơn giản vì bạn đã và đang tích lũy được rất nhiều thứ trong mảng hiện tại, còn mảng mới bạn phải grow từ đầu, tích lũy know how từ đầu.

Cộng với việc đặt business trong tình cảnh thiếu thốn nguồn lực, bạn sẽ KHÔNG có nguồn lực để thích làm gì thì làm. Lúc này, bạn buộc phải trả lời câu hỏi: Làm cái GÌ sẽ mang lại return cao hơn? Làm cái hiện tại, hay làm mảng mới?

Tinh gọn, tối ưu nguồn lực. Chọn đúng cái để làm và tập trung cho nó. Đây là 2 thứ mà bạn luôn luôn cần nhớ và thực hành liên tục, để đỡ phải hỏi những câu hỏi như ở đầu bài ;)